GIS in het Voortgezet Onderwijs – wordt het al gebruikt?

In dit laatste deel van de serie GIS in het Voortgezet Onderwijs, wil ik graag ingaan op de vraag of het gebruik van GIS in het Voortgezet Onderwijs al een trend genoemd kan worden. Sinds wanneer wordt het gebruikt en door hoeveel leerlingen wordt het nu gebruikt? Deze vragen probeer ik samen te vatten in deze post. Voor verdere en uitgebreidere informatie heb ik een verslag geschreven. Deze is als PDF terug te vinden aan het eind van deze samenvatting.

Toevoeging februari 2017: onderstaand verslag is (in aangepaste vorm) ook gepubliceerd in het eerste nummer van 2017 van het magazine Geo-Info. 

GIS wordt vaak ingezet bij een project, zodat de leerlingen zelfsturend en ontdekkend leren. Er zitten verschillende voordelen aan het gebruik van GIS in de les. Belangrijk om te weten is dat GIS het beste werkt als de focus niet ligt op het leren over GIS, maar op het vak zelf en het begrijpen van ruimtelijke vraagstukken.

EduGIS
In Nederland is vooral EduGIS bezig met het ontwikkelen van gratis lesmateriaal. Ze hebben een kaartviewer, veel data die gemakkelijk over de kaart te leggen is en veel lessen over verschillende thema’s, bijvoorbeeld over de zeespiegelstijging. De website heeft ongeveer 80.000 bezoekers per jaar. Dit is ongeveer 12% van alle HAVO en VWO leerlingen. Dit is een aardig aandeel aangezien niet alle leerlingen aardrijkskunde kiezen in de bovenbouw.Lees meer »

GIS in het Voortgezet Onderwijs – De eerste stap

Beginnen met GIS in het voortgezet onderwijs is lastig, als leerkracht heb je het vaak al erg druk en is het lastig om met weinig tijd je nieuwe dingen eigen te maken en lessen voor te bereiden. Lesgeven met GIS heeft veel voordelen en is die extra tijd zeker waard. Maar hoe hou je die extra investering in tijd zo minimaal en hoe begin je?

Als eerste is het belangrijk om te begrijpen wat GIS is en hoe het in de basis werkt. Een goed begin is natuurlijk om de vorige delen uit deze serie te lezen.

Korte cursus
Ook raad ik je aan om daarna een korte cursus te volgen om GIS ook daadwerkelijk uit te proberen. Esri, een software bedrijf van GIS producten, heeft een gratis cursus die zeer nuttig is als je hun online software (web GIS) wilt gebruiken in de les. Deze cursus, Teaching with GIS: introduction to using GIS in the classroom, duurt ongeveer 3 uur en is erg hands on. Je oefent met de gratis versie van ArcGIS online, leert na te denken over de data en patronen en krijgt ook te maken met de theorie van lesgeven met GIS. Het is een goede basis om meer over GIS en wat de mogelijkheden zijn te leren, maar om het in te zetten in de les is er nog veel voorbereidingstijd nodig. Er zijn namelijk weinig tot geen uitgewerkte lessen in het Nederlands beschikbaar die de reguliere stof behandelen met behulp van ArcGIS Online. Deze zou je dan zelf, of in samenwerking met andere leerkrachten moeten ontwikkelen.

Ga aan de slag!
Er zijn al een aantal lessen ontwikkeld met het oog op het Nederlandse onderwijs. Probeer deze gerust eens uit in de les. Zorg ervoor dat je zelf enthousiast de les geeft en neem de leerlingen daarin mee, dat is erg belangrijk en kan niet vergeten worden. Lesgeven moet naast leerzaam ook leuk zijn en GIS kan daarbij helpen!Lees meer »

GIS in het Voortgezet Onderwijs – Wanneer inzetten?

Na mijn vorige post, de voordelen van GIS, wil ik met deze post verder gaan met wanneer je GIS kan inzetten in het Voortgezet Onderwijs. Bij welke vakken en en werkvormen is GIS waardevol en wanneer kan het effectief ingezet worden, met natuurlijk verschillende voorbeelden.

Er zijn verschillende manier om GIS in te zetten. In de onderstaande tabel zijn deze vijf manieren weergegeven. Het onderscheid hiertussen is zeer belangrijk. Na mijn idee zal de focus vooral op geografie moeten liggen. Hierbij is natuurlijk wel de kennis van de geografische technologie nodig, dus op sommige momenten zal de focus op technologie niet ontbreken, om het programma te leren kennen. Omdat GIS wordt ingezet om het vak zelf te ondersteunen is de focus op geografie (of een ander onderwerp, bijvoorbeeld biologie) het belangrijkste.Lees meer »

GIS in het Voortgezet Onderwijs – Voordelen en onderzoek

In mijn vorige post schreef ik over wat GIS is, maar waarom zou je GIS en digitale kaarten gebruiken in de les? Wat zijn de voordelen van het gebruik van GIS in het Voortgezet Onderwijs en wat is erover te lezen in onderzoek?

Voordelen

Allereerst zal het ruimtelijk inzicht van een leerling verbeteren door het gebruik van GIS. De leerling kan gemakkelijk de nabije omgeving vanuit een extra standpunt bekijken en krijgt zo beter door hoe het in elkaar zit. Maar ook een gebied verder weg komt via GIS tot leven. Door verschillende kaarten over elkaar te leggen krijgt de leerling een idee van hoe het er daar uit ziet en hoe geografische processen kunnen plaatsvinden.Lees meer »

GIS in het Voortgezet Onderwijs – Wat is GIS?

gis-layers-graphicOp mijn blog heb ik het er wel vaker over, maar wat betekend GIS en wat is het? GIS betekend Geografisch Informatie Systeem. Dit is een programma waar geografische informatie in weergegeven kan worden. Eigenlijk is het een interactieve kaart waaraan je ook dingen kan toegeven en waarmee je kan analyseren en visualiseren. Het werkt met verschillende lagen die je over elkaar kan leggen. Het programma heeft coördinaten nodig om punten, lijnen of vlakken op de kaart te zetten. Aan elk object (punt, lijn of vlak) kan dan informatie gehangen worden. Bijvoorbeeld een naam, om te laten zien waar iedereen uit je klas woont. Maar ook een getal zodat je weet hoeveel auto’s er in steden gestolen worden.

Vaak wordt GIS gebruikt door bedrijven en onderzoekers. Het geeft een goed beeld van de ruimtelijke spreiding  van een verschijnsel en je kan er geografische analyses mee uitvoeren, bijvoorbeeld alle klanten van een winkel binnen een straal van 1 km.Lees meer »